Қыркүйекте әуе жолаушылар тасымалына сұраныс 0,5%-ға төмендеп, жүк тасымалына сұраныс 7,7%-ға өсті

 Халықаралық әуе көлігі қауымдастығы (IATA) 2026 жылғы қыркүйектегі әлемдік әуе тасымалы нарығына қатысты деректерді жариялады.

Жолаушылар әуе тасымалы

• Жолаушылар тасымалына жалпы сұраныс (RPK) 2025 жылғы қыркүйекпен салыстырғанда 0,5%-ға төмендеді. Таяу Шығыс әуе компанияларын есепке алмағанда, сұраныс 0,3%-ға өсті.
• Халықаралық тасымалға сұраныс қайта өсіп, 0,4%-ға артты. Таяу Шығыс әуе компанияларын есепке алмағанда, өсім 1,7%-ды құрады.
• Ішкі жолаушылар тасымалына сұраныс 2,2%-ға қысқарды. Австралияда, Бразилияда және Қытайда сұраныс өсті, ал АҚШ-та 2,7%-ға төмендеді. Үндістанда жыл басынан бергі ең күрт құлдырау тіркелді (−8,3%).
• Азия-Тынық мұхиты өңіріндегі ең ірі алты халықаралық бағыттың төртеуінде жолаушылар ағыны өсті. Трансатлантикалық бағыттарда төмендеу қарқыны тамыздағы 2,5%-дан қыркүйекте 0,6%-ға дейін баяулады.
• Таяу Шығыс әуе компанияларында жолаушылар тасымалына жалпы сұраныс 8,0%-ға төмендеді. Таяу Шығыс пен Азия арасындағы бағыттарда жолаушылар ағынының төмендеуі тамыздағы 7,9%-дан қыркүйекте 8,8%-ға дейін күшейді.

IATA ұйымының тұрақты даму жөніндегі аға вице-президенті әрі бас экономисі Мари Оуэнс Томсеннің пікірі: «Ұшу кестелеріне қарағанда, қазан және қараша айларында әлемдегі әуе компаниялары 2025 жылдың осы айларымен салыстырғанда көбірек орын ұсынады. Алайда өсім әлі де шамалы, ал оның қарқыны өңірлер арасында айтарлықтай ерекшеленеді».

Жүк әуе тасымалы

• Әуе арқылы жүк тасымалдауға сұраныс (CTK) 2025 жылғы қыркүйекпен салыстырғанда 7,7%-ға өсті. Тасымалдау сыйымдылығы (ACTK) 2,7%-ға артты.
• Барлық өңірде сұраныс өсті. Ең жоғары өсім Солтүстік Америка әуе компанияларында (+11,8%), ал ең төмен өсім Таяу Шығыс тасымалдаушыларында (+3,8%) тіркелді.
• Тасымал көлемі Азия – Солтүстік Америка бағыттарында (+17,0%) және Азия ішіндегі бағыттарда (+10,2%) ең жылдам өсті. Еуропа – Таяу Шығыс және Таяу Шығыс – Азия бағыттарында ол тиісінше 18,0%-ға және 10,2%-ға қысқарды.
• Тамызда әлемдік сауда көлемі жылдық есеппен 3,6%-ға өсті. Әлемдік өнеркәсіп өндірісі мен жаңа экспорттық тапсырыстар индекстері соңғы бес жылдағы ең жоғары деңгейге жетті.
• Қыркүйекте авиациялық отын тамызбен салыстырғанда 17,5%-ға, ал өткен жылғы қыркүйекпен салыстырғанда 103,4%-ға қымбаттады.

IATA ұйымының тұрақты даму жөніндегі аға вице-президенті әрі бас экономисі Мари Оуэнс Томсеннің пікірі: «Қазіргі басты қиындық — бір жыл ішінде авиациялық отын бағасы екі еседен астам өсті, ал тасымалдың кірістілігі бағаның өсуіне ілесе алмай отыр. Жүк жеткілікті, бірақ отын осыншалықты қымбат болып тұрған кезде, әуе компанияларына оны пайдамен тасымалдау барған сайын қиындап барады».